Controleren of het kassajournaal ongeschonden is

Morris telt de verzegeling van je kassajournaal elke dag na en legt de uitkomst buiten de database vast. Zo draai je die controle zelf, en dit betekent het als hij een breuk meldt.

Wanneer gebruik je dit

Je wilt zwart-op-wit dat er niet in je kassahistorie is gerommeld — voor een controle, voor de overdracht van een zaak, of omdat je een melding hebt gehad dat de keten gebroken is.

Lees eerst Wat het kassajournaal van elke bon vastlegt als je nog niet weet wat er wordt bijgehouden.

De controle zelf draaien

Er zit geen knop voor in het scherm. Log in als beheerder en ga naar het adres /pos/journal/verify op je eigen Morris-omgeving. Je krijgt geen pagina maar een kort antwoord in tekst, met deze gegevens:

• keten intact — ja of nee;
• gecontroleerd — hoeveel journaalregels er zijn nagelopen;
• journaalregels — hoeveel regels er in totaal zijn;
• eerste breuk — het volgnummer van de eerste regel die niet meer klopt, of leeg als er niets aan de hand is;
• laatste regel — het tijdstip van de meest recente journaalregel;
• een toelichting in gewone taal.

Bij een intacte keten zijn gecontroleerd en journaalregels aan elkaar gelijk: de controle is dan tot de laatste regel doorgelopen. Zijn ze niet gelijk, dan is de controle onderweg gestopt en staat het volgnummer van die plek erbij.

De controle leest alleen. Hij verandert niets aan je bonnen, je rapporten of het journaal zelf, en je kunt hem zo vaak draaien als je wilt. Bij een lang journaal duurt hij even: hij rekent élke regel opnieuw uit.

Wat Morris elke dag uit zichzelf doet

Eén keer per 24 uur legt Morris de laatste journaalregel buiten de database vast. Dat gebeurt op twee plekken tegelijk:

1. een regel in een logbestand op de server, waar alleen regels bij komen;
2. een e-mail naar één vast adres, dat bij de inrichting van je omgeving is vastgelegd.

Beide bevatten hetzelfde: de datum en tijd, het volgnummer van de laatste journaalregel, de verzegeling van die regel, of de keten intact was en hoeveel regels er zijn nagelopen.

De klok van die ronde loopt vanaf het moment dat Morris voor het laatst opnieuw is gestart. De eerste ronde volgt ongeveer een minuut na die start, de volgende steeds 24 uur later. Er is geen vast tijdstip en geen knop om hem handmatig te draaien — daarvoor is de controle hierboven.

Waarom die mail bewaard moet worden

In de mail staat het er met zoveel woorden bij: bewaar deze mail; wijkt de verzegeling bij een latere controle af van wat hier staat, dan is het journaal ná dat moment gemanipuleerd.

Dat is geen beleefdheidsformule. De verzegeling is in de database berekend, en iemand met volledige rechten op die database zou in theorie én de gegevens én de verzegelingen opnieuw kunnen uitrekenen — dan klopt de keten weer, en zie je niets. Precies daarom gaat die laatste verzegeling elke dag de deur uit. Een mail van drie maanden geleden in een postbus buiten je eigen server kan niemand meer herrekenen. Wijkt de verzegeling van vandaag af van de mail van toen, dan ligt het moment van ingrijpen ná die mail.

Zet die mails dus in een aparte map en gooi ze niet weg. Ze zijn los van Morris nauwelijks te vervalsen, en dat is hun hele nut.

Als de keten gebroken is

Dan gebeuren er drie dingen tegelijk:

• de onderwerpregel van de dagelijkse mail draagt KETEN GEBROKEN;
• er komt een melding voor de beheerder in je Meldingen: POS-journaalketen GEBROKEN, met het volgnummer van de eerste breuk erbij;
• de ketencontrole geeft datzelfde volgnummer terug met de toelichting dat het direct onderzocht moet worden.

Wat een breuk betekent. Het journaal is niet meer zoals het is weggeschreven. Dat kán opzet zijn. Het kan er ook door komen dat er buiten Morris om in de database is ingegrepen, bijvoorbeeld bij het terugzetten van een reservekopie.

Wat een breuk niet betekent. Niet dat je omzetcijfers onjuist zijn, en niet dat er geld weg is. De controle zegt iets over de journaalregels, niet over de kas. Trek dus geen conclusies over je administratie voordat er gekeken is.

Wat je doet. Niets zelf repareren — je kunt het ook niet, het journaal weigert elke wijziging. Meld het bij je Morris-contactpersoon, noem het volgnummer van de eerste breuk, en houd de ankermails van de weken ervoor bij de hand. Daarmee is het moment af te bakenen.

Let op

• Één reeks voor je hele zaak. De verzegeling loopt door al je vestigingen heen. Een breuk is dus nooit "een probleem van één vestiging"; hij zit op een plek in de reeks, en de vestiging staat in die regel vermeld.
• Geen adres, geen mail. Is er bij de inrichting geen ontvangstadres ingesteld, dan wordt alleen het logbestand op de server bijgewerkt en gaat er niets de deur uit. Vraag na of dat adres staat, en of iemand die postbus ook echt leest.
• De melding bij een breuk is niet aan één vestiging gehangen. Hij komt bij de beheerder terecht, zonder link naar een scherm — er ís geen scherm voor.
• Beloof geen keurmerk. Deze controle is een eigen controle van Morris op zijn eigen gegevens, geen verklaring van een derde partij en geen certificering.

Bijgewerkt op 26 augustus 2026